Cách Làm Tôm Khô Tại Nhà: Bí Quyết Phơi Nắng Kiểu Năm Căn

Ở Năm Căn, Cà Mau, mùa nắng ráo là nhà nào cũng thấy mấy nia tôm phơi đỏ au trước sân. Cách làm tôm khô thiệt ra hổng khó: chỉ cần tôm tươi, nồi nước muối và vài cái nắng tốt. Cái khó là làm sao cho tôm khô ngọt thịt, màu đẹp tự nhiên, để lâu không khai, không mốc.
Bài này tụi tui chỉ bà con cách làm tôm khô tại nhà theo kiểu phơi nắng truyền thống của người miền Tây, từ khâu chọn tôm, luộc, phơi, tách vỏ tới bảo quản. Làm thử một mẻ nhỏ rồi bà con sẽ hiểu vì sao một ký tôm khô ngon lại có giá như vậy.
Chuẩn bị trước khi làm tôm khô
Chọn tôm tươi
Tôm khô ngon hay dở là do con tôm tươi ban đầu. Bà con nên chọn:
- Tôm còn sống hoặc vừa mới vớt: vỏ bóng, đầu dính chặt vào thân, thịt chắc, hổng có mùi lạ.
- Tôm cùng cỡ: con to con nhỏ lẫn lộn thì lúc luộc và phơi sẽ con khô con ướt.
- Loại tôm hợp túi tiền: tôm đất cho tôm khô ngọt đậm, tôm thẻ dễ mua, giá mềm, tôm sú con to làm tôm khô loại 1 rất đẹp.
Tôm để lâu, đầu đã đen hoặc lỏng thì đừng làm tôm khô, vì phơi xong dễ bị khai và thâm.
Dụng cụ cần có
- Nồi lớn để luộc tôm, rổ thưa để vớt.
- Nia tre, lưới hoặc khay inox có lỗ để phơi cho thoáng.
- Muối hột, nước sạch.
- Bao vải dày hoặc bao lưới để tách vỏ.
- Hũ thủy tinh, túi zip hoặc máy hút chân không để bảo quản.
Cách làm tôm khô truyền thống từng bước
Bước 1: Rửa và sơ chế tôm
Rửa tôm qua vài lần nước cho sạch bùn, nhặt bỏ con hư. Tôm to thì có thể cắt bớt râu và chân cho gọn. Để tôm ráo nước trong rổ khoảng 10 phút.
Bước 2: Luộc tôm với nước muối
Nấu nồi nước thật sôi, cho muối vào, nước có vị mặn như nước canh hơi đậm là được. Thả tôm vào luộc tới khi tôm đỏ đều và nổi lên mặt nước, tôm nhỏ chỉ vài phút, tôm to lâu hơn chút. Vớt ra liền, đừng luộc quá lửa vì tôm sẽ bở, mất ngọt.
Muối vừa giúp tôm thấm vị, vừa giúp tôm giữ được lâu. Nhiều nhà luộc từng mẻ nhỏ để nước luôn sôi, tôm chín đều.
Bước 3: Phơi tôm dưới nắng
Trải tôm thành một lớp mỏng trên nia hoặc lưới, đặt chỗ nắng gắt và thoáng gió. Cứ một, hai tiếng thì đảo tôm một lần cho khô đều hai mặt. Tối thì đem vô nhà, đậy kín để tránh sương.
Tôm nhỏ thường phơi khoảng 2 nắng, tôm to cần 3 – 4 nắng tùy trời. Nắng càng gắt, tôm khô càng nhanh, màu càng đỏ đẹp. Gặp trời âm u nhiều ngày thì tôm dễ bị chua, khai, nên người miền Tây thường canh mùa khô mới làm nhiều.
Bước 4: Tách vỏ (nếu làm tôm nõn)
Khi tôm đã khô mặt, vỏ giòn, bà con cho tôm vào bao vải, cột miệng rồi đập nhẹ hoặc chà qua lại cho vỏ tróc ra. Sau đó đổ ra nia, sàng sẩy cho bay vỏ, lựa riêng con to con nhỏ. Muốn làm tôm khô nguyên vỏ thì bỏ qua bước này.
Mẹo để tôm khô dễ bóc vỏ, không bị dính vỏ: luộc vừa chín tới, phơi đủ nắng cho vỏ thật giòn rồi mới chà. Tôm còn ẩm mà chà thì vỏ dính chặt, thịt dễ nát.
Bước 5: Phơi lại và để nguội
Tôm đã tách vỏ đem phơi thêm khoảng một nắng cho khô hẳn. Phơi xong để tôm nguội hoàn toàn trong nhà rồi mới đóng gói, vì đóng lúc còn ấm thì hơi nước đọng lại, tôm mau mốc.
Làm sao biết tôm khô đã đạt?
Tôm khô đạt thì:
- Màu cam đỏ tự nhiên, không đỏ chói như nhuộm phẩm.
- Cầm thấy khô ráo, con tôm săn cứng, bóp hổng thấy ẩm.
- Ngửi thơm mùi tôm, không có mùi khai hay mùi chua.
- Nhai thấy dai, ngọt dần trong miệng.
Nếu muốn làm tôm khô một nắng thì chỉ phơi một nắng, tôm còn mềm, ngọt như tôm tươi, nhưng phải cất ngăn đông và ăn trong thời gian ngắn. Shop có bán Tôm Khô Một Nắng xẻ đôi tẩm ớt tiêu.
Những lỗi thường gặp khi làm tôm khô tại nhà
Lỗi | Nguyên nhân thường gặp | Cách khắc phục |
|---|---|---|
Tôm bị khai | Tôm không còn tươi, phơi thiếu nắng | Chọn tôm tươi, phơi ngày nắng gắt |
Tôm thâm đen | Tôm để lâu trước khi luộc | Luộc ngay sau khi mua về |
Tôm bở, nát | Luộc quá lâu | Vớt ra ngay khi tôm đỏ và nổi |
Tôm bị mốc | Chưa khô hẳn, đóng gói khi còn ấm | Phơi đủ nắng, để nguội rồi mới đóng |
Khó bóc vỏ | Chà khi tôm còn ẩm | Phơi thêm cho vỏ giòn rồi mới chà |
Tôm bị khai là lỗi nhiều người gặp nhất, nguyên nhân và cách xử lý có ở bài tôm khô có mùi khai.
Không có nắng thì làm tôm khô bằng cách nào?
Ở thành phố hay mùa mưa, bà con có thể sấy tôm bằng nồi chiên không dầu, lò nướng hoặc máy sấy thực phẩm ở nhiệt độ thấp. Cách làm từng bước có trong bài cách làm tôm khô bằng nồi chiên không dầu. Tôm sấy sẽ khô nhanh, tiện, nhưng mùi vị và màu sắc hổng đậm đà bằng tôm phơi nắng tự nhiên. Muốn làm số lượng nhiều để ăn Tết, ăn quanh năm thì phơi nắng vẫn là cách ngon nhất.
Bảo quản tôm khô sau khi làm
Tôm khô làm xong nên chia ra từng túi nhỏ, ép kín hoặc hút chân không. Dùng trong vài tuần thì để nơi khô mát hoặc ngăn mát tủ lạnh, để lâu hơn thì cất ngăn đông. Mỗi lần lấy ra dùng nhớ đóng kín lại liền. Chi tiết từng cách coi thêm ở bài cách bảo quản tôm khô.
Câu hỏi thường gặp khi làm tôm khô
1kg tôm tươi làm được bao nhiêu tôm khô?
Tôm phơi khô hao rất nhiều. Theo kinh nghiệm, cần khoảng 3 – 3,5kg tôm tươi mới được 1kg tôm sú khô nguyên vỏ, còn bóc nõn thì hao hơn nữa. Giải thích chi tiết ở bài 1kg tôm tươi làm được bao nhiêu tôm khô. Đó cũng là lý do tôm khô giá bao nhiêu 1kg lại cao hơn tôm tươi nhiều lần.
Làm tôm khô có cần bỏ phẩm màu không?
Không cần và không nên. Tôm luộc chín, phơi nắng tốt đã có màu cam đỏ tự nhiên. Tôm đỏ chói bất thường thường là tôm nhuộm, bà con coi thêm kinh nghiệm chọn mua tôm khô ngon.
Tôm khô làm tại nhà để được bao lâu?
Nếu khô kỹ và đóng gói kín, tôm khô để ngăn mát được vài tháng, ngăn đông lâu hơn. Tôm một nắng thì chỉ nên ăn trong thời gian ngắn và phải giữ đông.
Làm tôm khô ngày Tết cần lưu ý gì?
Nên làm sớm từ đầu tháng Chạp, lúc trời còn nắng ráo. Gần Tết hay có sương, ẩm, tôm khô chậm và dễ hư.
Lười làm thì mua tôm khô Cà Mau phơi sẵn
Làm tôm khô tại nhà vui nhưng tốn công lắm: một buổi luộc, ba bốn ngày canh nắng, thêm công chà vỏ, lựa con. Bà con bận rộn thì cứ chọn tôm khô Cà Mau phơi sẵn trong danh mục Tôm Khô. Muốn ăn liền, làm quà thì có Tôm Khô Cà Mau Loại 1 con to đều, còn thích vị ngọt đậm thì Tôm Khô Đất Loại 1. Có tôm rồi thì tham khảo tôm khô làm món gì ngon để nấu cho cả nhà. Cần tư vấn, bấm Gọi Điện hoặc Nhắn Zalo là tụi tui chỉ liền.


